Aan het begin van 1943 duikt Joop Cohen onder bij Hendrik Westerink en zijn zus Trijntje, Westerwalstraat 33. Daarvoor is hij een aantal maanden ondergedoken geweest bij zijn vriend Cozijn van den Pol, Bas Backerlaan 8.
Joop is in augustus 1942, na een oproep, op de bus gestapt om zich te melden bij het Arbeidsbureau in Zwolle, voor tewerkstelling in het joodse werkkamp in Sintjohannesga in Friesland. In Wezep stapt hij weer uit en gaat hij terug naar Elburg. Eerst slaapt hij enkele nachten bij Barend Bosman in de Schapesteeg, maar al snel duikt hij onder bij zijn vriend Cozijn van den Pol.
Als het daar te gevaarlijk wordt, duikt Joop onder bij Hendrik en Trijntje. Vanuit dit adres kijkt hij uit op zijn eigen slagerij. Joop verblijft veel op zolder in een kleine slaapkamer. Af en toe gaat hij ’s avonds, als het donker is, bij enkele betrouwbare Elburgers op bezoek. Zo glipt hij via de achterdeur regelmatig bij bakker Jan Westerink naar binnen om een praatje te maken en de rookwaren op te halen die Westerink voor hem koopt.
In september 1944 duikt ook de Amsterdamse jongeman Maup Winnik bij Hendrik en Trijntje onder. Hij was sinds maart 1943 ondergedoken bij de familie Spronk aan de Zuiderzeestraatweg in Oldebroek. Toen het daar te gevaarlijk werd, bracht de Elburgse wijkzuster Deliana Verhoef hem naar de familie Nicolaas Westerink op Westerwalstraat 35. Omdat Nicolaas evacués uit Arnhem in huis moest nemen, verhuisde Maup tijdelijk naar de buren. Hij deelt vier weken lang het zolderkamertje met Joop en keert daarna terug naar Nicolaas Westerink.
Joop Cohen overleeft de oorlog en wordt veehandelaar. In Elburg zijn niet voldoende joodse mannen meer om op sjabbat een dienst in de synagoge te houden. In 1947 wordt de Joodse Gemeente van Elburg ontbonden. De overgebleven Elburgse joden worden ingeschreven bij de Joodse Gemeente van Apeldoorn. Het interieur van de synagoge verhuist naar Winterswijk. De gemeente Elburg koopt het gebouw en neemt de zorg voor de joodse begraafplaats op zich. Op latere leeftijd bezoekt Joop regelmatig synagogediensten in Zwolle.
Bronnen
- Norel, Willem van, Joods leven in Elburg (Wezep 2014)
Foto
